در کمتر از یک دهه، شیوهی رفتوآمد شهری در ایران دستخوش تحولی بنیادین شده است. تنها چند سال پیش اگر در تهران یا سایر کلانشهرها بدون وسیلهی نقلیهی شخصی قصد سفر داشتید، باید با آژانسهای تلفنی تماس میگرفتید و بسیار پیش میآمد با پاسخهایی نظیر «ماشین نداریم»، «به آن محدوده نمیرویم» یا «یک ساعت دیگر تماس بگیرید» روبهرو میشدید؛ یا شاید زمان زیادی را در گرما و سرما گوشهی خیابانها یا در صف تاکسیهای گذری از دست میدادید. اما اکنون زمانه فرق کرده است؛ امروزه میلیونها نفر بهطور روزانه اپلیکیشن اسنپ را باز میکنند و در هر ساعت از شبانهروز گزینهی مناسب خود را برای سفر مییابند. اکنون برند اسنپ بهعنوان معادلی برای حملونقل آنلاین در ایران شناخته شده و بزرگترین سامانهی هوشمند حملونقل در کشور محسوب میشود.
ایدهی اولیه و تشکیل تیم مؤسس
داستان اسنپ از یک تجربهی ساده اما تأثیرگذار آغاز شد. در تابستان ۱۳۹۳ (۲۰۱۴ میلادی)، دو کارآفرین جوان غیر ایرانی به نامهای عیادالکثار و محمود الفوز در سفر به تهران با مشکلی آشنا روبهرو شدند: پیدا کردن تاکسی در این شهر به آسانی ممکن نبود. آنها با مشاهدهی موفقیت Uber در جهان، به فکر راهاندازی سرویسی مشابه در ایران افتادند. عیادالکثار کارآفرین سعودیالاصل مقیم آلمان بود که سابقهی راهاندازی کسبوکارهای اینترنتی در خاورمیانه را داشت و محمود الفوز نیز دوست دانشگاهی او با اصالتی اماراتی بود.
برای اجرای این ایده، یک تیم محلی قوی شکل گرفت. مطابق با دادههای رسمیو، در زمستان ۱۳۹۳، گروهی از جوانان خوشفکر ایرانی به سرپرستی شهرام شاهکار (مدیر اجرایی ارشد) گرد هم آمدند تا نخستین سامانهی هوشمند حملونقل را راهاندازی کنند. شاهکار که تجربهی مدیریت کسبوکار در خارج از کشور را داشت، به همراه ژوبین علاقبند (مسئول استراتژی گروه اینترنت ایران) هستهی اولیهی تیم اسنپ را تشکیل دادند. این استارتاپ کار خود را با تیمی بسیار کوچک آغاز کرد و ابتدا نام «تاکسی یاب» برای آن انتخاب شد.
خیز بلند اسنپ از استارتاپی کوچک به بازیگری ملی
پروژهی تاکسییاب خیلی زود توجه سرمایهگذاران را جلب کرد. گروه اینترنت ایران (IIG) که با حمایت مالی ایرانسل و مطابق با برخی منابع با ارتباطاتی با شرکت آلمانی راکت اینترنت شکل گرفته بود، از همان ابتدا پشتیبان اصلی این استارتاپ شد. در سال ۱۳۹۴ نام تجاری تاکسییاب به اسنپ تغییر یافت و نسخهی اولیهی اپلیکیشن اسنپ رسماً معرفی شد. اسنپ در سالهای اولیه با سرعت چشمگیری رشد کرد؛ تا اواخر ۱۳۹۵ تعداد کاربران آن به بیش از نیم میلیون نفر و رانندگان به دهها هزار نفر رسید. این موفقیت موجب شد در سال ۱۳۹۵ سرمایهگذاری جدیدی در حدود ۲۰ میلیون دلار از سوی ایرانسل و MTN به اسنپ تزریق شود که صرف توسعهی زیرساخت و گسترش خدمات گشت.
با تأمین سرمایه و رشد سریع کاربران، اسنپ آمادهی ورود جدی به بازار حملونقل شهری ایران شد. این سرویس ابتدا در تهران آغاز به کار کرد و سپس فعالیت خود را به سرعت به سایر شهرهای بزرگ گسترش داد. تا سال ۱۳۹۶، اسنپ به اولین و پرمخاطبترین اپلیکیشن تاکسی اینترنتی کشور بدل شد و فرهنگ سفرهای درونشهری را متحول کرد.
مقاومتها، رقابتها و رگولاتوری؛ مسیری پرچالش در عبور از سنت به نوآوری
ورود نوآوری اسنپ به بازار سنتی تاکسیرانی با چالشهایی همراه بود. اصناف تاکسیرانی سنتی حضور تاکسیهای اینترنتی را برنمیتافتند و معتقد بودند این سرویسها کسبوکار آنها را تهدید میکند. این اعتراضها حتی به عرصهی حقوقی کشیده شد.
در جبههی رقابت تجاری نیز، تپسی بهعنوان مهمترین رقیب اسنپ ظهور کرد و با سیاستهایی همچون قیمتگذاری رقابتی و جذب رانندگان فعال، بخشی از بازار را به خود اختصاص داد. در ادامه، سایر بازیگران کوچکتر نیز وارد این عرصه شدند و این امر منجر به پویاتر شدن فضای رقابتی گشت.
همچنین، با گسترش سریع اسنپ در سطح کشور و افزایش شمار رانندگان، در برخی موارد، گزارشهایی از رفتارهای غیرحرفهای یا مخاطرهآمیز از سوی معدودی از کاربران راننده منتشر شد که نگرانیهایی در جامعه ایجاد کرد. اسنپ در واکنش به این موضوع، سامانههای نظارتی و رسیدگی ویژهای برای بررسی شکایات راهاندازی کرد و سازوکارهایی چون احراز هویت دقیق، بررسی سوابق رانندگان، امکان امتیازدهی کاربران و پیگیریهای فوری تیم پشتیبانی را در دستور کار قرار داد. این اقدامات در راستای افزایش شفافیت، ارتقای استانداردهای خدمات و حفظ اعتماد عمومی صورت گرفت و به مرور به کاهش موارد تخلف کمک کرد.
از سوی دیگر، حضور سرمایهگذاران خارجی در ترکیب سهامداری اسنپ نیز پرسشهایی ایجاد کرد. مدیران شرکت برای رفع نگرانیها شفافسازی کردند که بخش عظیمی از سهام اسنپ متعلق به ایرانسل/MTN است و باقی سهام نیز عمدتاً در اختیار شرکای خارجی از جمله سرمایهگذار آلمانی (راکت اینترنت) و گروه هایپراستار اقرار دارد. بدین ترتیب مشخص شد که علیرغم نقش فکری و مالی شرکای خارجی، بخش عمدهی مالکیت اسنپ با یک نهاد ایرانی است و شرکت تحت قوانین ایران اداره میشود.
تصور کنید در ابتدای دههی ۱۳۸۰ در تهران بهدنبال خرید یک دوربین دیجیتال هستید. اطلاعات چندانی در وب فارسی پیدا نمیکنید و فروشگاههای فیزیکی نیز تضمینی برای اصالت کالا نمیدهند. چنین وضعیتی زمانی واقعیت داشت، تا اینکه تجربهی تلخ دو برادر جوان در خرید یک دوربین عکاسی، جرقهی تحولی بزرگ را در تجارت الکترونیکی ایران رقم زد. داستان شکلگیری دیجیکالا که امروز بزرگترین فروشگاه آنلاین ایران است، از یک اتفاق ساده آغاز شد. این برند طی سالها با نوآوری، تلاش و پشتکار بنیانگذاران خود توانست فرهنگ خرید اینترنتی را در ایران متحول کند و به مرجعی مورد اعتماد برای میلیونها...
جدول مقایسه اسنپ vs تپسی
| ویژگیها | اسنپ | تپسی |
|---|---|---|
| سال تأسیس | ۱۳۹۳ | ۱۳۹۵ |
| شهرهای تحت پوشش | همه ۳۱ استان | بیش از ۱۰۰ شهر |
| اپلیکیشنهای جانبی | اسنپفود، اسنپمارکت، اسنپپی و… | تپسی فود، تپسی شاپ و… |
| سهم بازار تقریبی | بیش از ۸۰٪ | حدود ۱۵–۲۰٪ |
| سرمایهگذار اصلی | ایرانسل / MTN | سرمایهگذاران داخلی |
گسترش اکوسیستم اسنپ در زندگی روزمرهی مردم
پس از تثبیت جایگاه در حوزهی تاکسی اینترنتی، اسنپ به سرعت تنوعبخشی به خدمات خود را آغاز کرد. طی چهار سال، این شرکت از یک اپلیکیشن تکمنظوره به یک سوپر اپلیکیشن تبدیل شد و انواع سرویسها را زیر چتر خود گرد آورد. ابتدا سرویس پیک اسنپباکس راهاندازی شد؛ سپس اسنپفود برای سفارش آنلاین غذا معرفی گردید. به تدریج اسنپمارکت (خرید سوپرمارکتی) و اسنپتریپ (رزرو هتل و بلیط سفر) نیز به این مجموعه اضافه شدند. این روند با معرفی سرویسهای تازهای همچون اسنپدکتر و اسنپپی ادامه یافت. اکنون اپلیکیشن جامع اسنپ طیف وسیعی از نیازهای روزمرهی مردم را یکجا پوشش میدهد و به همراه همیشگی زندگی شهری بسیاری از ایرانیان بدل شده است.
اسنپ بهمثابه بخشی از فرهنگ شهری
ورود اسنپ به زندگی مردم، فراتر از تسهیل رفتوآمد، بازتابهای فرهنگی و اجتماعی گستردهای به همراه داشته است. امروز عبارت «اسنپ گرفتن» در گفتار روزمرهی مردم معادل درخواست خودروی آنلاین به کار میرود. اسنپ با خدمات ۲۴ ساعته در تمام استانها، دسترسی به حملونقل را برای اقشار مختلف آسان کرده و عدالت حملونقل شهری را بهبود بخشیده است. همچنین این پلتفرم توانست بهتدریج اعتماد عمومی را بهدست آورد. در سالهای نخست، بسیاری از خانوادهها نسبت به سوار شدن فرزندان یا بانوان خود در خودروی رانندگانی ناآشنا تردید داشتند؛ اما با مشاهدهی ثبت و مستندسازی تمامی سفرها و امکان پیگیری دقیق هر مسیر، این نگرانیها کاهش یافت و جای خود را به اطمینان و آرامش خاطر داد.
اقدام مهم اسنپ، راهاندازی سرویس ویژهی بانوان با نام اسنپرُز بود. در اسنپرُز رانندگان صرفاً از بانوان انتخاب میشوند و به جابهجایی مسافران خانم و خانوادهها میپردازند که این ابتکار هم آرامش خاطر بیشتری به بانوان مسافر داد و هم فرصت اشتغال جدیدی برای رانندگان زن فراهم ساخت. اکنون دهها هزار رانندهی زن در ناوگان اسنپ مشغول به کار هستند و حدود ۳٪ از کل رانندگان فعال را تشکیل میدهند که حضورشان در صنعت حملونقل شهری ایران دستاوردی اجتماعی به حساب میآید.
در تاریخ برندهای ایرانی، نامهایی وجود دارند که شنیدن اسمشان تنها یک محصول خاص را به ذهن متبادر نمیکند، بلکه بخشی از یک دورهی زندگی را به خاطر میآورند. «اشیمشی» بیتردید یکی از همین نامها است. برای بسیاری از ما، این واژه فراتر از یک برند یا محصول، نشانی از لحظههایی ساده و زنده از زندگی روزمره است؛ قفسهی سوپرمارکتهای محلی، زنگهای تفریح مدرسه، جشنها و مسافرتهای خانوادگی و طعمهایی که هنوز بر سر زبانها ماندهاند. در دهههای ۶۰ و ۷۰ شمسی، اشیمشی بخشی از موج تازهای بود که ذائقه و تجربهی مصرف تنقلات را در ایران تغییر داد. محصولاتی...
طراحی برای ماندگاری؛ هویت بصری و برندینگ اسنپ
در بعد برند و هویت بصری، اسنپ رویکردی مدرن و کاربرپسند داشته است. انتخاب نام کوتاه و خوشآوا، همراه با رنگ سازمانی سبزآبی و طراحی سادهی اپلیکیشن، باعث شد این برند به سرعت در ذهن مردم جا باز کند. تغییر نام از تاکسییاب به اسنپ نیز اقدامی هوشمندانه برای متمایز شدن برند بود. امروز نام اسنپ آنقدر شناختهشده است که سرویسهای جدید تحت این برند نیز به سرعت مورد استقبال قرار میگیرند. اسنپ جزو موفقترین استارتاپهای ایرانی به شمار میرود و برآورد میشود ارزش آن حدود ۱٫۵ میلیارد دلار باشد که آن را در آستانهی تبدیل شدن به یکی از نخستین یونیکرنهای کشور قرار میدهد.
در دنیای حرفهای فروش، داشتن یک محصول یا خدمت عالی تازه نقطهی شروع است. موفقیت در فروش مستلزم ارتباط مؤثر با مشتریان بالقوه و معرفی ارزش پیشنهادی خود به آنها است. حتی بهترین محصول یا خدمت بدون پراسپکتینگ (یافتن و برقراری ارتباط با مشتریان احتمالی) راه به جایی نخواهد برد. مهارت پراسپکتینگ به شما کمک میکند تا چرخهی فروش خود را همواره پر از فرصتهای جدید نگه دارید. در این مقاله، نگاهی دقیق به مفهوم پراسپکتینگ در فرآیند فروش خواهیم داشت و بررسی میکنیم که پلتفرم رسمیو چگونه میتواند این مسیر را هدفمندتر، سریعتر و اثربخشتر کند. کیفیت کافی نیست!...
از تسلط ملی تا رویای منطقهای
سوپراپلیکیشن اسنپ اکنون در تمامی ۳۱ استان فعال است و با در اختیار داشتن سهم چشمگیری از بازار تاکسی اینترنتی ایران، روزانه میلیونها سفر شهری را پوشش میدهد. چنین ابعادی اسنپ را به بزرگترین سرویس آنلاین حملونقل در ایران و یکی از بازیگران اصلی در منطقه تبدیل کرده است.
در چشمانداز پیش رو، اسنپ به دنبال گسترش مرزهای کسبوکار خویش است. یکی از حوزههای مورد توجه، فینتک و خدمات مالی است که با سرویس اسنپپی آغاز شده و میتواند با ارائهی خدمات اعتباری و پرداخت نوآورانه توسعه یابد. بنیانگذاران اسنپ معتقدند در صورت موفقیت در این عرصه، حتی تسخیر بخش بزرگی از بازار منطقه نیز دور از دسترس نخواهد بود.
سریال بهیادماندنی «قهوهی تلخ» با جهان منحصربهفرد، لحن متفاوت و شخصیتهای ماندگارش، فراتر از یک اثر سرگرمکننده بود. پخش این سریال در شبکهی نمایش خانگی، قالبهای سنتی را شکست و تجربهی تماشای فیلم و سریال را به امری شخصی و انتخابمحور بدل کرد. در این معنا، «قهوهی تلخ» را میتوان نخستین نشانهی جدی تغییر در شیوهی مصرف رسانه در ایران دانست. فیلیمو درست در امتداد همین تغییر شکل گرفت؛ نه بهعنوان یک جهش ناگهانی، بلکه بهمثابه پاسخی مرحلهبهمرحله به مسیری که مخاطب پیشتر آن را آغاز کرده بود. این پلتفرم حاصل انباشت تجربه، مشاهدهی دقیق رفتار مخاطب، پژوهش مستمر و...
سخن پایانی
داستان اسنپ نشانگر این موضوع است که یک ایدهی جسورانه چگونه میتواند با پشتکار و سرمایهگذاری درست یک صنعت را متحول کند. این شرکت از یک تیم کوچک در سال ۱۳۹۳ به سازمانی عظیم در سالهای آغازین دههی ۱۴۰۰ تبدیل شد و فرهنگ استفاده از خدمات آنلاین را در جامعهی ایران گسترش داد. اسنپ اکنون به نمادی از اقتصاد دیجیتال ایران بدل شده و یادآور راحتی، سرعت و اعتماد برای میلیونها نفر است.اسنپ نهتنها بخشی از زندگی روزمرهی ایرانیان شده، بلکه به نمادی از توانمندی بومی در عرصهی فناوری و نوآوری بدل گشته است؛ مسیری که هنوز در حال پیمایش است و آیندهای پرامید در پیش دارد.
